دَمِ بافنده: حافظه‌یِ جنبشی

در لایه‌یِ ریتم (μ2)، درمی‌یابیم که حافظه تنها در مغز ذخیره نمی‌شود؛ بلکه در دَم (نفس) و دستان جاری است. عملِ بافتن یک قالی ایرانی، بادوام‌ترین پروتکلِ «ذخیره‌سازی جنبشی» در تاریخ است.

حلقه‌یِ بافتن

بافنده از یک حلقه‌ی ریتمیکِ گره‌زنی و تنفس پیروی می‌کند. این وضعیتی از مراقبه‌ی فعال است. ۱. کدگذاریِ بیولوژیک: الگو با «فکر کردن» به وجود نمی‌آید؛ بلکه «اجرا» می‌شود. عضلاتِ دستانِ بافنده، هندسه‌ی گلستان را بهتر از ذهنِ آگاهِ او به یاد می‌آورند. ۲. تثبیتِ ریتمیک: صدای تکراریِ دار و شانه مانند یک مترونوم عمل کرده، نویز سیستم را کاهش می‌دهد و به بافنده اجازه می‌دهد به اندرونیِ الگو دست یابد.

رشته‌یِ ناگسستنی

از آنجا که این ریتم بیولوژیک است، می‌تواند از مادر به دختر بدون از دست رفتنِ وفاداری (Fidelity) منتقل شود. این‌گونه بود که «نرم‌افزارِ» دژ مایع از نابودیِ کاملِ شهرها جانِ سالم به در برد. داده‌ها نیازی به کتابخانه نداشتند؛ آن‌ها در دَمِ بافنده زنده ماندند. اصل: آنچه دستان به یاد می‌آورند، آتش نمی‌تواند بسوزاند.