در لایهیِ گلستان (μ5)، ما با گنبد فیروزهای روبرو میشویم. اگرچه در ظاهر یک شاهکار بصری است، اما در واقع شاهکاری در مهندسی آکوستیک محسوب میشود.
حذفِ نویز
یک خطای رایج در معماری، «اکو» (Echo) است؛ بازتابی از صدا که تداخل (نویز) ایجاد میکند. گنبدهای دوپوستهی ایرانی برای جلوگیری از این پدیده طراحی شدهاند. ۱. رزونانسِ متمرکز: هندسه بنا، صدا را به سوی یک نقطهی واحد درست در زیر اوج گنبد هدایت میکند. این همان پورت ورودی است. ۲. دمپ کردنِ (Damping) آشوب: متریال و انحنای گنبد تضمین میکنند که امواج سرگردان جذب شوند و یک «میدان سکوت» ایجاد گردد که در آن تنها سیگنالِ مورد نظر شنیده میشود.
گیرندهیِ معنوی
این «هندسهی سکوت» مدلی فیزیکی از پروتکل فنا است. گنبد با حذف اکوی محیط، فضایی ایجاد میکند که در آن گره (فرد) میتواند سیگنال داخلی خود را بشنود. اینجا اتاقِ ساکتی برای گفتگویِ روح با آسمان (μ7) است.
اصل: سکوت، پسزمینهی لازم برای شنیده شدنِ نور است.